Bergomi, huyền thoại của bóng đá Ý và Inter Milan, đã có cuộc phỏng vấn với tờ AS, nói về quá trình chọn huấn luyện viên cho đội tuyển Ý cũng như sự thành công của Tây Ban Nha.

Biết rõ rằng Guardiola lúc đó muốn nghỉ ngơi, bất kỳ cái gọi là kế hoạch B nào cũng có thể nghe như phương án tạm thời, vậy có cần thiết phải mời ông ấy không? Hơn nữa còn công khai quá trình này. Liên đoàn bóng đá Ý quả thực đã rất tệ trong khâu giao tiếp.

Ông ấy là người giỏi nhất. Tôi nghĩ việc cố gắng mời ông ấy là đúng đắn. Sau đó, tất nhiên nên tôn trọng quyết định của ông ấy. Tôi cũng muốn nói rằng, nếu có ai đó có thể thực hiện một 'cú đánh' đẹp như vậy, đó chính là Maldini. Đúng vậy, chính là Paolo và Leonardo cùng thúc đẩy. Guardiola vốn là người được chọn trong kế hoạch cải cách bóng đá Ý, ông được xem là nhân vật trung tâm của cuộc cách mạng toàn diện này.

Vụ việc của Pirlo đã hoàn toàn mất kiểm soát, nhưng tôi không muốn nói quá nhiều. Đó là một trò hề. Không ai thực sự muốn ông ta ngoài Maldini, và lý do hoàn toàn thuộc về khía cạnh thi đấu, kỹ thuật và chiến thuật. Chúng ta hãy tránh tranh cãi, chỉ nói về bóng đá thuần túy... Liệu Ý nên sao chép mô hình và thực tiễn của Tây Ban Nha, hay nên là chính mình?

Sự thành công của Tây Ban Nha không phải là ngẫu nhiên. Họ đã thắng trong 20 năm. Đúng vậy, họ có thể trải qua những khoảng thời gian ngắn đi xuống, nhưng nhìn vào xu hướng tổng thể, họ đã duy trì được 20 năm. Tây Ban Nha đã tạo nên lịch sử, tất nhiên xứng đáng là đối tượng để chúng ta học hỏi. Tôi nghĩ trước đây Ý đã từng cố gắng mô phỏng Tây Ban Nha theo một cách nào đó, nhưng chúng ta là Ý. Chúng ta phải một lần nữa tìm lại văn hóa và bản sắc bóng đá của riêng mình.

Tại sao ông nghĩ sự thành công của Tây Ban Nha không phải là ngẫu nhiên?

Những cầu thủ trẻ này từng giành chức vô địch U19 châu Âu. Hơn nữa, huấn luyện viên trưởng (De la Fuente) đã từng dẫn dắt họ ở đội trẻ, sau đó tái ngộ với họ ở đội tuyển quốc gia. Đó không phải ngẫu nhiên, vì Tây Ban Nha có dũng khí đặt cược vào các cầu thủ trẻ. Họ sẵn lòng kiên nhẫn với những người trẻ. Yamal, Cubarsí... những người trẻ 19 tuổi đã sẵn sàng để giành World Cup. Ở đây có một điểm mấu chốt, nó đã thay đổi mọi thứ.

Điều gì?

Johan Cruyff. Sự xuất hiện của ông ấy đã thay đổi hoàn toàn bóng đá Tây Ban Nha, cũng như hệ thống đào tạo trẻ. Chúng ta phải xây dựng một bản sắc, nhưng không phải bản sắc Tây Ban Nha, mà là bản sắc của riêng chúng ta. Sự thay đổi đó cần thời gian và sự kiên nhẫn.

Ông nghĩ sao về Cubarsí? Chính ông cũng từng là trụ cột của hàng phòng ngự 5 người và vô địch World Cup. Khi đó, cùng ông tạo thành hàng phòng ngự là Collovati, Scirea, Cabrini và Gentile, thủ môn là huyền thoại Zoff 40 tuổi.

Không có bí mật nào. Sở dĩ Tây Ban Nha dám sử dụng cầu thủ trẻ là vì họ cho phép những người trẻ mắc lỗi. Ví dụ: tôi từng bình luận cho Sky Sports trong trận tứ kết lượt đi giữa Barcelona và Atletico Madrid ở Champions League. Cubarsí bị truất quyền thi đấu trước khi hiệp một kết thúc. Kết quả thì sao? Không có gì xảy ra, may mắn thay, không có hoảng loạn, không có hình phạt, cũng không ai nói: “Cậu ấy còn trẻ, lần sau tốt hơn nên thay bằng một cầu thủ dày dặn hơn.” Không, cậu ấy vẫn tiếp tục thi đấu sau đó. Đó là sự dũng cảm.

Ý đã không còn làm như vậy.

Chúng ta không cho phép họ mắc lỗi. Trở lại với Cubarsí, cậu ấy là cầu thủ hàng đầu. Khả năng đọc trận đấu của cậu ấy rất tốt, xử lý một đối một cũng xuất sắc, tốc độ nhanh, khả năng kiểm soát bóng tốt, còn có thể chuyền dài... Cậu ấy có tất cả. Cậu ấy xứng đáng được công nhận, nhưng cũng xứng đáng được công nhận không kém, là người đã nói với cậu ấy “hãy chơi, hãy mắc lỗi, rồi tiếp tục chơi”. Cậu ấy là một đứa trẻ được định sẵn sẽ trở thành cầu thủ vĩ đại.

Vậy, công lao này nên thuộc về De la Fuente và toàn bộ hệ thống Barcelona. Trước là Xavi, sau là Flick. Nhân tiện, khi Guardiola được coi là ứng viên có thể trở thành huấn luyện viên trưởng đội tuyển Ý, không phải tất cả mọi người ở Ý đều tán thành. Rivera không muốn ông ấy đến, Capello ủng hộ Conte, và còn có người, như Mazzola, hy vọng huấn luyện viên U21 Baldini được bổ nhiệm, vì ông thuộc hệ thống liên đoàn. Cuối cùng, Roberto Mancini đã trở lại. Bỏ qua sự lựa chọn cụ thể, ông nghĩ sao? Tôi hỏi như vậy, vì nhiều người coi việc mời Guardiola là một điều dị giáo, và thậm chí có vẻ như họ nghĩ rằng ông ấy không nên dẫn dắt Ý vì không phải người Ý.

Huấn luyện viên trưởng của Brazil và Anh là ai? Vấn đề không nằm ở đó. Điều quan trọng là phải có một kế hoạch, xây dựng một bản sắc mạnh mẽ và để cho các cấp độ đội tuyển quốc gia tạo thành một hệ thống thống nhất.

Đối với tôi, về mặt này Guardiola chính là lựa chọn hàng đầu. Sau cuộc cách mạng của Sacchi vào những năm 80, tôi nghĩ tiếp theo có thể là Guardiola. Tôi không vì thế mà nghi ngờ năng lực của các huấn luyện viên khác. Tôi sẽ không xem xét họ có phải là người Ý hay không. Nếu có thể ký hợp đồng với huấn luyện viên giỏi nhất, thì nên làm như vậy, chứ không phải nhìn vào nơi họ sinh ra. Điều này luôn luôn đúng.

Thực tế, từ lịch sử, các môn thể thao khác của Ý cũng từng có huấn luyện viên nước ngoài thành công. Trong bóng rổ có Tanjević, trong bóng chuyền có Julio Velasco đều như vậy.

Nhân tiện, ông có nghĩ Guardiola là sự tiếp nối triết lý của Cruyff không?

Vâng. Điều tôi ngưỡng mộ nhất ở ông ấy là khả năng thích nghi và thay đổi, là bản chất “tắc kè hoa” của ông. Ông ấy không còn là Guardiola thời Barcelona nữa. Điều đó chúng ta đều biết. Ông luôn chú ý đến sự thay đổi... thậm chí chủ động đoán trước sự thay đổi. Đó là cách ông hiểu bóng đá. Ông không phải là một huấn luyện viên bảo thủ với một triết lý bóng đá bất biến. Không, ông sẽ liên tục thêm vào hệ thống hiện có những chi tiết và yếu tố mới, ngày càng nhiều. Ông sẽ thay đổi, không ngừng sáng tạo. Theo một nghĩa nào đó, ông luôn biết đi trước một bước. Tôi rất thích Guardiola và rất tôn trọng ông. Dù ở Tây Ban Nha, Đức hay Premier League, ông đều không ngừng thích nghi mà không đánh mất bản sắc của mình.

Ông ấy đã cảm ơn lời mời của Liên đoàn bóng đá Ý, nhưng nói rằng hiện tại ông không đủ năng lượng. Ông có biết cá nhân ông ấy không? Ông hiện đang dẫn dắt đội trẻ Inter Milan.

Tất nhiên. Khi ông ấy dẫn dắt Bayern, tôi từng đến thăm ông vài lần. Ngoài ra, khi làm bình luận viên, tôi cũng đến Manchester để bình luận trực tiếp các trận của Man City. Tôi biết ông ấy, cũng quan sát ông ấy... Ông ấy đầy nhiệt huyết, độc nhất vô nhị, và có khả năng làm được mọi thứ.

Trước khi bổ nhiệm huấn luyện viên chính thức, trong những ngày qua ở Ý còn có một chủ đề rất nóng — tất nhiên, trước khi vụ việc Pirlo bùng nổ — nếu huấn luyện viên trưởng phải là người Ý, thì nên đào tạo từ trong hệ thống liên đoàn, như De la Fuente của Tây Ban Nha, hay nên tìm ở hệ thống các câu lạc bộ? Ông từng cùng Bearzot vô địch World Cup, ông nghĩ sao về điều này? Nếu theo cách trước, thì huấn luyện viên tạm quyền cuối cùng nên là huấn luyện viên U21 Baldini. Mazzola đã đề xuất điều đó trên tờ La Repubblica.

Trong lịch sử của chúng ta, có một thời kỳ chúng ta nghiêng về việc chọn những huấn luyện viên được đào tạo trong hệ thống liên đoàn: Bearzot, Valcareggi, Azeglio Vicini... Sau đó, chúng ta quyết định thay đổi cách này.

Tại sao? Đối với những người không hiểu, “huấn luyện viên hệ thống liên đoàn” có nghĩa là những huấn luyện viên được đào tạo từ các đội trẻ quốc gia qua từng cấp độ. Ví dụ như Lippi, khi ông dẫn dắt Ý vô địch World Cup, không phải là huấn luyện viên hệ thống liên đoàn.

Tôi không biết lý do. Tôi nhớ khi Cesare Maldini dẫn dắt, chúng ta từng liên tiếp vô địch U21 châu Âu nhiều kỳ. Nhiều lần, đúng không? Tốt thôi, khi đó phần lớn cầu thủ dưới trướng ông thực ra đã chơi ở Serie A một thời gian dài.

Bây giờ thì hoàn toàn ngược lại. Nhiều nhất chỉ có hai, ba cầu thủ như vậy. Những người còn lại đều phải sang các giải đấu khác chơi bóng. Tôi không nói điều đó là sai... Điều đó cũng có thể tích lũy kinh nghiệm, nhưng tôi không biết.

Ý đã mất đi một bậc thang. Mancini hiện nay đã dẫn dắt lại đội tuyển Ý. Thất bại ở vòng loại World Cup lần trước rất đau đớn. Tôi muốn nghe ông nghĩ Ý nên tìm lại bậc thang đã mất đó như thế nào. Bởi vì đó mới là chìa khóa, là nền tảng của mọi thứ, chứ không chỉ dựa vào vài ngôi sao.

Chúng ta đã thiếu mất bậc thang đó. Bậc thang mà chúng ta từng chiếm giữ mà không ai sánh bằng. Về mặt này, vai trò của những nhân vật như De la Fuente của Tây Ban Nha rất quan trọng. Ông ấy hiểu rõ các cầu thủ. Đúng, nhiều người đã rút ngắn thời gian (được gọi lên tuyển), nhưng không ai hiểu họ hơn ông. Điều đó tạo nên sự khác biệt. Tất cả họ đều chia sẻ một triết lý đã được khắc sâu. Tây Ban Nha có một lộ trình rất rõ ràng. Họ có nền tảng sâu sắc. Họ biết nên đi theo con đường nào. Điều quan trọng là hiểu được họ đã làm thế nào để đạt đến đó, để chúng ta có thể áp dụng vào chính mình. Kết hợp với lịch sử, phong cách và triết lý chung của chúng ta, vượt lên trên những cái tên cụ thể.